Ölçme ve değerlendirme 7 dk okuma
KR-20 nedir, sınav güvenirliği nasıl yorumlanır?
Sınavın maddeleri aynı şeyi tutarlı biçimde ölçüyor mu? KR-20 bu soruya tek bir sayıyla cevap verir — ama o sayının ne söylemediğini bilmek en az kendisi kadar önemli.
Güvenirlik ne demek?
Güvenirlik, bir ölçme aracının tutarlı sonuç verme özelliğidir. Aynı öğrenci grubuna aynı koşullarda uygulansaydı benzer sonuçlar çıkar mıydı sorusunu yanıtlar.
Bunu geçerlikle karıştırmamak gerekir. Geçerlik, aracın ölçmek istediği şeyi ölçüp ölçmediğidir. Bozuk ayarlı bir tartı her seferinde aynı yanlış kiloyu gösteriyorsa güvenilirdir ama geçerli değildir. Bir sınav da tutarlı biçimde yanlış şeyi ölçüyor olabilir.
KR-20 formülü ve mantığı
KR-20 (Kuder-Richardson 20), doğru/yanlış biçiminde puanlanan maddelerden oluşan sınavlar için geliştirilmiş bir iç tutarlılık katsayısıdır. Sınavı ikiye bölüp iki yarıyı karşılaştıran yöntemlerin, olası tüm bölünmelerin ortalaması alınmış hâli gibi düşünülebilir.
Formülde k madde sayısı, p her maddenin doğru cevaplanma oranı, q = 1 − p, σ² ise toplam puanların varyansıdır.
- KR-20 = (k / (k − 1)) × (1 − Σpq / σ²)
- k: madde sayısı
- p: maddenin doğru cevaplanma oranı (madde güçlüğü)
- σ²: toplam puanların varyansı
Kaç olmalı?
KR-20 sıfır ile bir arasında bir değer alır. Eşik değer, sınavın ne için kullanıldığına göre değişir: sınıf içi bir yazılı ile öğrenci seçen bir sınav aynı güvenirliği gerektirmez.
| Aralık | Yorum | Uygunluk |
|---|---|---|
| 0,90 ve üzeri | Çok yüksek | Bireysel kararlar, seçme sınavları |
| 0,80 – 0,89 | Yüksek | Dönem sonu ve ortak sınavlar |
| 0,70 – 0,79 | Kabul edilebilir | Sınıf içi yazılılar |
| 0,50 – 0,69 | Düşük | Sonuçlar temkinli yorumlanmalı |
| 0,50 altı | Yetersiz | Sınavın maddeleri gözden geçirilmeli |
Düşük çıktıysa nereye bakılır?
KR-20'nin düşük çıkması genellikle öğrencilerle değil sınavla ilgilidir. Dört yaygın sebep vardır ve dördü de düzeltilebilir.
- Madde sayısı az — 10 maddelik bir sınavda katsayı doğal olarak düşer; madde sayısı arttıkça yükselir
- Maddeler farklı şeyleri ölçüyor — tek sınavda birbiriyle ilgisiz konular varsa iç tutarlılık düşer
- Ayırt ediciliği zayıf maddeler çok — d değeri düşük maddeler katsayıyı aşağı çeker
- Grup çok benzeş — herkes birbirine yakın puan aldığında varyans küçülür ve katsayı düşer
Neden bazen hiç hesaplanmıyor?
KR-20 yalnızca 0/1 (yanlış/doğru) puanlanan maddelerde tanımlıdır. Kısmi puan verilen açık uçlu sorular varsa formüldeki pq terimi anlamını yitirir; bu durumda Cronbach alfa gibi başka bir katsayı kullanılır.
DerAnalitik bu durumda uydurma bir sayı üretmek yerine katsayıyı hesaplamaz ve ekranda nedenini yazar. Sınavda tek bir açık uçlu soru olması bile hesabı geçersiz kılar; bunu görünmez kılmak, öğretmenin yanlış bir sayıya güvenmesine yol açardı.
KR-20 tek başına yeterli mi?
Değil. Yüksek KR-20 sınavın iyi olduğunu değil, tutarlı olduğunu gösterir. Aynı kazanımı ölçen 40 sorudan oluşan bir sınavın güvenirliği çok yüksek çıkar ama o sınav dersin kapsamını temsil etmez.
Bu yüzden güvenirlik katsayısı her zaman madde analiziyle birlikte okunmalı: hangi maddeler ayırıyor, güçlük dağılımı nasıl, kapsanan kazanımlar dersin bütününü temsil ediyor mu.